10 - اگر مشغول نماز عصر شود ، به گمان اينكه نماز ظهر را قبل از آن بجا آورده است ولى قبل از فراغت ، متوجّه شود كه نماز ظهر را نخوانده است ، بايد نيّت خود را تبديل به ظهر كند و نماز را تمام نمايد و چيزى بر او نيست . 11 - اگر مشغول نماز عشاء شود ، به گمان اينكه مغرب را بجا آورده است و در اثناى نماز متوجّه شود كه مغرب را نخوانده است ، بايد به نيّت مغرب عدول كند اگر ركوع ركعت چهارم را هنوز انجام نداده باشد ، و گرنه احوط اين است كه آن نماز را تمام كند و سپس هر دو نماز مغرب و عشاء را بجا آورد . زوال را چگونه تشخيص بدهيم ؟ حديث شريف 1 - سماعه روايت مىكند كه به امام صادق عليه السلام عرض كردم : فدايت گردم ! وقت نماز چه وقت است ؟ پس امام عليه السلام به چپ و راست رو آورد گويى كه به دنبال چيزى مىگردد . چون چنين ديدم چوبى را گرفتم و گفتم آيا اين را مىخواهيد ؟ فرمود : بلى ، پس امام چوب را گرفت و در مقابل خورشيد ، در زمين نصب كرد ، سپس فرمود : « إنّ الشمس إذا طلعت كان الفيء طويلًا ، ثمّ لا يزال ينقص حتى تزول ، فإذا زالت زاد ، فإذا استبنت فيه‌الزيادة فصلِّ الظهر ، ثمّ تمهّل قدر ذراع وصلِّ العصر » « 1 » . « وقتى خورشيد طلوع مىكند ، سايهء اين چوب زياد و بلند است و به تدريج كم

--> ( 1 ) - وسائل الشيعه ، ج 3 ، كتاب الصلاة ، باب 11 ، ابواب المواقيت ، ص 119 ، ح 1 .